Τιμές καυσίμων στη Ρουμανία χωρίς ΦΠΑ και φόρους: Ακαδημαϊκή μελέτη

Σύμφωνα με το ziare.com, τρεις καθηγητές από το Βουκουρέστι και το Κλάουζ-Ναποκά έχουν διεξάγει πρόσφατα τη μελέτη «Οι λάθος πολιτικές μας ακριβαίνουν τη ζωή», με θέμα την εξέλιξη των τιμών στην Ρουμανία και την επίδραση της κρατικής παρέμβασης στην οικονομία.

Έτσι, οι σημαντικές αυξήσεις στις καταναλωτικές τιμές το τελευταίο διάστημα θεωρούνται ότι οφείλονται κατά πολύ στην πολιτική που ακολουθούν οι κρατικές αρχές μέσω φόρων, επιδοτήσεων και ρυθμίσεων, με την κατάσταση να χαρακτηρίζεται «αιτιακή κατά πολύ από την παρέμβαση της κυβέρνησης μέσω φόρων, επιδοτήσεων και ρυθμίσεων».

Οι καθηγητές συμπεραίνουν ότι η πρόθεση για πάγωμα των τιμών με τη μέθοδο του πλαφόν αποτελεί «τυπικό σφάλμα» των αρχών, με ανεπιθύμητες συνέπειες σε πολλούς τομείς.

Οι ερευνητές προτείνουν ορισμένες προτάσεις, μεταξύ των οποίων η διατήρηση των φορολογικών διευκολύνσεων για τις ΜΜΜ, η απλούστευση της φορολογίας και η μείωση του φόρου κατανάλωσης στα καύσιμα, καθώς και των τελών ενέργειας, με στόχο τη μετρίαση των αρνητικών συνεπειών.

Αποτελέσματα των προσπαθειών της κυβέρνησης για την περίοδο που ακολουθεί

Σύμφωνα με το ziare.com, τα αποτελέσματα της μελέτης των τριών πανεπιστημιακών μπορούν να συνοψιστούν ως εξής: «η ραγδαία άνιση αύξηση των τιμών κατανάλωσης το τελευταίο διάστημα οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στην παρέμβαση της κυβέρνησης μέσω φόρων, επιδοτήσεων και ρυθμίσεων», με τη γενική άποψη ότι η επέμβαση στα επίπεδα τιμών θα επιφέρει αρνητικές συνέπειες μακροπρόθεσμα.

Σύμφωνα με τη γνώμη των τριών ερευνητών, οι ανώτατες αρχές από τη Ρουμανία ενήργησαν εσφαλμένα σε τρεις τομείς: κατοικίες, καύσιμα και ενέργεια. Αυτοί οι τρεις τομείς υπέφεραν περισσότερο από αυτές τις αυξήσεις κόστους, με αντίκτυπο απευθείας στο επίπεδο διαβίωσης του πληθυσμού.

Σχετικά με τις κατοικίες, οι τρεις ερευνητές απέδειξαν ότι παρότι η χώρα μας βρίσκεται στην κορυφή της ευρωπαϊκής κατάταξης ως προς τον αριθμό ιδιοκτητών, η ζήτηση είναι μεγαλύτερη από την προσφορά, με αποτέλεσμα την επιδείνωση των τιμών.

Έτσι, σύμφωνα με όσα λένε οι τρεις καθηγητές, η αύξηση της προσφοράς «έρχεται αντιμέτωπη με προβλήματα που δημιουργεί το κράτος»· αυτοί εντοπίζουν ως αιτία είτε τη δυσκολία απόκτησης άδειας δόμησης (24 διαδικασίες που διαρκούν κατά μέσο όρο 260 ημέρες, το κόστος ανέρχεται σε 2% του κόστους κατασκευής) είτε τα προβλήματα που σχετίζονται με την ηλεκτροδότηση.

Σύμφωνα με τη μελέτη, «ταυτοχρόνως, ο μέσος μισθός στη κατασκευαστική βιομηχανία αντιπροσωπεύει το 94% του μέσου μισθού της οικονομίας, και οι αρχές βρήκαν μια ψευδο-λύση: την απαλλαγή των εργαζομένων σε αυτήν τη ζώνη από την καταβολή της εισφοράς 3,5% από τον μισθό στο Πυλώνα II του συνταξιοδοτικού συστήματος, ο οποίος βασίζεται στην κεφαλαιοποίηση σε ατομικούς λογαριασμούς. Με άλλα λόγια, βοήθησαν τους κατασκευαστές να μειώσουν το ακαθάριστο μισθό που καταβάλλεται στους εργαζομένους χωρίς να μειώσουν τον καθαρό μισθό τους, αλλά με το τίμημα της μελλοντικής σύνταξης.»

Τι οδήγησε στα προβλήματα σχετικά με τα καύσιμα?

Σύμφωνα με το ziare.com, ο δεύτερος τομέας με κριτικές προς την κυβερνητική πολιτική είναι ο τομέας καυσίμων. Αναφερόμενος σε αυτόν, ο καθηγητής Ράντου Νεχιτά, διδάκτωρ στο Πανεπιστήμιο Babeș-Bolyai του Κλάουζ-Ναποκά, δηλώνει ότι ο τύπος υπολογισμού της ειδικής φορολόγησης στα καύσιμα σε συνδυασμό με την ισοτιμία νομισμάτων παράγει αυξήσεις στις τιμές, μετατρέποντας τα πάντα σε έναν «φαύλο κύκλο» που συντελεί ακόμη περισσότερο στην ακρίβεια των προϊόντων και υπηρεσιών και στην απώλεια αγοραστικής δύναμης των Ρουμάνων.

Επιπλέον, η μελέτη επισημαίνει ότι «οι φόροι και ειδικοί φόροι που εφαρμόζονται στην παραγωγή, διανομή και εμπορία καυσίμων στην Ρουμανία ευθύνονται για ένα σημαντικό μέρος της τελικής τιμής που πληρώνουν οι καταναλωτές. Ο φόρος καυσίμου για τη βενζίνη είναι 2.458,10 λεϊ/τόνο (1,89 λεϊ/λίτρο) και ο φόρος για τη ντίζελ 2.052,89 λεϊ/τόνο (1,73 λεϊ/λίτρο). Στις 25 Απριλίου 2022, ένα λίτρο βενζίνης κοστίζει κατά μέσο όρο 7,84 λεϊ και η ντίζελ 8,72 λεϊ.“

Χωρίς το ΦΠΑ και χωρίς ειδικούς φόρους, ένα λίτρο βενζίνης θα κόστιζε 4,7 λεϊ, ενώ αυτό της ντίζελ 5,6 λεϊ. Αυτό δείχνει ότι τουλάχιστον το 39% των συνολικών ποσών που πληρώνει ο καταναλωτής για βενζίνη πηγαίνουν στο κράτος μέσω ΦΠΑ και ειδικών φόρων.

Προβλήματα που αφορούν την ενέργεια

Σύμφωνα με τους τρεις ειδικούς, ο νόμος περί οροφής και αποζημίωσης μπαίνει στην κατηγορία «λανθασμένων πολιτικών». Έτσι, «η γενική κατάσταση, που σημαδεύεται από την πανδημία Covid-19, τη στενή αγορά φυσικού αερίου, την ενίσχυση της Gazprom από το καλοκαίρι του 2021 και την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022, όπως επικαλούνται οι αρχές της Ρουμανίας, δεν πρέπει να χρησιμοποιείται ως πρόσχημα για να κρύψει λανθασμένες ενέργειες της κυβέρνησης».

Με βάση τα λόγια του Κρίστιαν Νασουλέα, καθηγητή Οικονομίας στο Τμήμα Ιστορίας του Πανεπιστημίου του Βουκουρεστίου, «λαμβάνοντας υπόψη τη σημαντική εμπλοκή της κυβέρνησης στη χρηματοοικονομική πολιτική στους τομείς της ενέργειας, αυτή πιθανώς αποτελεί ο τομέας όπου ο Ρουμανικός Κράτος έχει τη μεγαλύτερη επίδραση στο κόστος ζωής».

Προτάσεις για την αποκατάσταση των αρνητικών συνεπειών από τα υψηλά κόστη στην αγορά της Ρουμανίας

Σύμφωνα με το ziare.com, η μελέτη προτείνει μια σειρά από 5 σημεία που θα πρέπει να εφαρμοστούν άμεσα, μεταξύ αυτών: απλούστευση της φορολογίας, διατήρηση διευκολύνσεων για ΜΜΕ, μείωση των δαπανών από τον κρατικό προϋπολογισμό, μείωση του φόρου κατανάλωσης στα καύσιμα και της φορολόγησης της ενέργειας και μείωση του φορολογικού βάρους.

Οι ειδικοί θεωρούν ότι «η εισαγωγή μιας προοδευτικής φορολογίας εισοδήματος θα περίπλεγνε ακόμη περισσότερο τα πράγματα και θα οδηγούσε πιθανώς σε μείωση των καθαρών εισπράξεων από τον φόρο εισοδήματος».

Επίσης, προτείνουν ότι «θα ήταν σημαντικά βελτιωτικό σε σχέση με την τρέχουσα κατάσταση να τηρηθεί το άρθρο 4 του Κώδικα Φορολογίας, σύμφωνα με το οποίο οι τυχόν τροποποιήσεις τίθενται σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου και παραμένουν αμετάβλητες για τον υπόλοιπο χρόνο».

Το Εθνικό Ινστιτούτο Στατιστικής παρουσιάζει συγκεκριμένα στοιχεία που αποδεικνύουν ότι ο υψηλότερος συντελεστής των εξόδων μιας μέσης ελληνικής οικογένειας στην Ρουμανία, το 32,3%, περιλαμβάνει φαγητό και αλκοολούχα ποτά, ενώ οι δαπάνες για κατοικία ανέρχονται σε 16,3%.

Από την πλευρά της προοπτικής, προκύπτει ότι οποιαδήποτε μελλοντική αύξηση τιμών σε είδη διατροφής ή καύσιμα και ενέργεια θα έχει αρνητικές συνέπειες στο επίπεδο ζωής των πολιτών: «Η υψηλή ιδιοκτησία κατοικιών θα προστατεύσει πολλούς από τους Ρουμάνους με πολύ χαμηλά εισοδήματα από απόλυτη φτώχεια, αλλά αυτοί θα αντιμετωπίσουν σημαντικές δυσκολίες για την εξασφάλιση ακόμη και των απολύτως αναγκαίων».

πηγή φωτογραφίας: https://www.nwradu.ro/